Vertrouwen, AI en de kracht van communities
Door Rianne van der Loo
Wat gebeurt er met ons vak nu AI zich zo snel ontwikkelt? En welke rol spelen wij als branchevereniging daarin? Tijdens het ESOMAR Congres in Valencia sprak ik met vakgenoten uit de hele wereld over precies deze vragen. Ik kwam terug met nieuwe inzichten, veel inspiratie en vooral de bevestiging dat samenwerking en vertrouwen belangrijker worden naarmate ons vak sneller verandert.
Het thema van dit jaar was Metamorphosis en dat bleek bijzonder treffend. Onze sector is volop in beweging. AI speelt daarin vanzelfsprekend een grote rol, maar wat mij vooral is bijgebleven: vertrouwen, samenwerking en blijven leren worden alleen maar belangrijker.
Dag 1 | Dezelfde uitdagingen, waar ter wereld je ook werkt
Mijn congres begon met de Association Leaders Summit. Heel bijzonder om aan tafel te zitten met vertegenwoordigers van brancheverenigingen uit onder andere Duitsland, Armenië, China, Italië, Marokko en Oezbekistan.
Wat me opviel? Ondanks alle verschillen tussen onze landen staan we voor verrassend veel dezelfde uitdagingen. AI en het bouwen van sterke communities stonden dan ook centraal in onze gesprekken.
Rondom AI kwam steeds dezelfde vraag terug: hoe houden we snelheid en kwaliteit met elkaar in balans? Eén ding is duidelijk: we moeten AI omarmen als een ontwikkeling die onze industrie fundamenteel verandert. Als branchevereniging hebben we daarin wat mij betreft een belangrijke verantwoordelijkheid. Niet alleen door kennis te delen, maar vooral door professionals te helpen zich voor te bereiden op wat er komt.
Daarom zetten we vanuit D&IN volop in op kennisontwikkeling en trainingen rondom AI. Tegelijkertijd wil ik onze AI-community en Taskforce in Nederland graag verder uitbreiden. Wil jij meedenken, kennis delen en bijdragen? Laat het ons vooral weten.
Ook het belang van sterke communities kwam veelvuldig terug. Juist wanneer er zoveel verandert, moeten we elkaar blijven vinden. Mijn oproep is daarom breder: heb je binnen ons vakgebied een onderwerp waar je enthousiast over bent? Organiseer je binnen D&IN. Wij helpen je graag om vakgenoten bij elkaar te brengen, kennis te delen en samen iets op te bouwen.
Tijdens de Summit mocht ik daarnaast namens de ESOMAR AI Alliance een presentatie geven. Daarover delen we binnenkort meer, want er gebeurt ontzettend veel binnen deze internationale samenwerking.
Ook werd de nieuwe ISO 20252:2026-norm gelanceerd. Een belangrijke ontwikkeling voor onze sector waar we vanuit D&IN uiteraard aandacht aan zullen besteden.
De dag eindigde met een CEO Dinner op een prachtige locatie. Een mooie gelegenheid om in een ontspannen sfeer verder te praten met internationale CEO's van onderzoeksbureaus, eindklanten en andere brancheverenigingen.
Dag 2 | Trust is key
De tweede dag was de eerste echte Conference Day en daar kwam het thema Metamorphosis volledig tot leven.
Veel gaat veranderen. Maar één begrip verbond opvallend veel sessies en gesprekken: trust.
Natuurlijk ging het veel over AI. Wat ik interessant vond, was dat de discussie steeds minder alleen draait om wat AI technisch allemaal kan. Ik zag juist veel voorbeelden van hoe AI kan helpen om de mens en de klant centraler te stellen binnen organisaties.
AI maakt het mogelijk om klantinzichten sneller en soms zelfs realtime beschikbaar te maken. Daarmee komen insights dichter bij de dagelijkse besluitvorming én de boardroom. Een interessante ontwikkeling: technologie hoeft de menselijke kant van ons vak niet kleiner te maken, maar kan die juist versterken.
Minstens zo waardevol waren de vele ontmoetingen met onze leden en andere Nederlandse vakgenoten, onder wie Pieter Paul Verheggen, Lukas Hulsebos, Hans van Avendonk, Kjell Maassen, Tessa Holzenbosch, Jos Vink, Stefan Boom, Wilko Rozema en Luigi Casula. En ongetwijfeld nog veel meer mensen die ik nu vergeet te noemen!
De dag sloten we in stijl af met een heerlijk diner met Norstat in een geweldig Spaans restaurant. Naast alle inhoudelijke sessies zijn juist dit soort informele momenten ontzettend waardevol om ervaringen uit te wisselen en nieuwe connecties te maken.
Dag 3 | Rigour or relevance?
Op de derde dag viel me op de beursvloer iets interessants op. Waar ik vorig jaar nog veel losse technologische AI-oplossingen zag, waren er dit jaar steeds meer full-service researchplatforms waarin AI een integraal onderdeel is van het onderzoeksproces. Vooral AI-driven qualitative research was sterk vertegenwoordigd.
Een van mijn hoogtepunten was het debat van de ESOMAR AI Alliance over rigour versus relevance.
Aan de ene kant staat rigour: zorgvuldig blijven, risico's beperken en fouten zoveel mogelijk voorkomen. Aan de andere kant staat relevance: snelheid maken, meegaan met nieuwe mogelijkheden, experimenteren en accepteren dat je daarbij soms fouten maakt.
Doing is learning.
Ik vind dat een bijzonder interessante discussie. Hoeveel zekerheid heb je nodig voordat je iets nieuws probeert? En hoeveel risico durf je te accepteren om relevant te blijven?
Op het congres bleek de zaal vrijwel exact 50/50 verdeeld. Een discussie die ik daarom graag meeneem naar Nederland: welk team ben jij als het gaat om AI in Insights – Team Rigour of Team Relevance?
Onze rol wordt niet kleiner, maar anders
Ook de presentatie van de Global CEO van Ipsos zette me aan het denken. Drie onderwerpen sprongen eruit als belangrijke uitdagingen voor onze industrie in de komende jaren.
Allereerst: make sense of all the data. Er is ongelofelijk veel data beschikbaar. Onze toegevoegde waarde zit daarom steeds meer in het duiden van al die informatie. Wat doet ertoe? Welke verbanden zijn relevant? En welke inzichten helpen een organisatie daadwerkelijk verder?
Daarnaast wordt internationaal werken steeds complexer. Landen stellen verschillende eisen aan privacy, data security en technologie. Hoe ga je daarmee om wanneer onderzoek en data steeds makkelijker grenzen oversteken?
En het derde punt raakte wat mij betreft precies de kern: learning.
We moeten voorkomen dat AI leidt tot deskilling binnen onze sector. Juist nu moeten we blijven investeren in onze kennis en vaardigheden. Alleen zo kunnen we als professionals relevant blijven en de mogelijkheden van nieuwe technologie op de juiste manier benutten.
Daar zie ik ook een belangrijke rol voor D&IN. Met onze Academy-trainingen willen we professionals niet alleen leren hoe ze nieuwe technologie kunnen gebruiken, maar vooral helpen begrijpen wat die technologie betekent voor hun werk en hoe ze die verantwoord en effectief kunnen inzetten.
Met een hoofd vol ideeën naar huis
Na drie intensieve congresdagen was het tijd voor het afsluitende feest. Een groot compliment en dank aan Patrick de Regt, CEO van ESOMAR, en natuurlijk het hele ESOMAR-team voor een geweldig georganiseerd congres.
Daarna terug naar Nederland, toevallig samen met Greg Burke, Yvette Huitema en Luc Maas van het Tellet-team. Een mooi moment om alle indrukken van de afgelopen dagen te laten bezinken.
Van de Association Leaders Summit en inhoudelijke sessies tot het internationale CEO Dinner, de ontmoetingen met onze leden en een bijzonder gezellige avond met Norstat: ik kijk terug op inspirerende dagen met veel goede gesprekken, nieuwe inzichten en waardevolle connecties.
En misschien is dat wel mijn belangrijkste conclusie uit Valencia: ons vak verandert snel, maar juist daardoor worden vertrouwen, kwaliteit, nieuwsgierigheid, blijven leren en samenwerking alleen maar belangrijker.
Daar wil ik vanuit Data & Insights Network graag verder aan bouwen. Dus heb jij een onderwerp waar je je binnen D&IN voor wilt inzetten, wil je aansluiten bij onze AI-community of Taskforce, of wil je samen met vakgenoten een nieuwe community starten? Neem vooral contact met ons op. Ik hoor graag van je.
